QR kodun güvenli olup olmadığını bağlantıyı açmadan önce nasıl kontrol edersiniz

QR kod gideceği yeri gizler. Bir kare nokta ve bir vaat görürsünüz, örneğin otopark ödemesi ya da kargo teyidi; ama telefonunuzun açmak üzere olduğu adresi görmezsiniz. QR kodları dolandırıcılar için cazip yapan da budur: otopark makinesindeki gerçek kodun üzerine yapıştırılmış bir etiket ya da hesabınızın kapanmaması için kod okutmanızı isteyen bir e-posta.

Oysa adres, hiçbir şey açılmadan okunabilir. Bu rehberde sahte kodların nerede karşınıza çıktığını, bir web adresini kimin işlettiğini nasıl anlayacağınızı ve okuttuğunuz bağlantıyı önce QR Studio'da nasıl kontrol edeceğinizi anlatıyoruz.

Sahte QR kodlar nerede karşınıza çıkar

• Basılı kodun üzerine yapıştırılmış etiketler. Otopark makineleri, şarj istasyonları, bisiklet parkları ve restoran masaları sık hedeftir. Parmağınızı kodun üzerinde gezdirin: kabarık bir kenar ya da basılı çerçevesinden hafifçe kaymış bir kod uyarı işaretidir.
• E-posta ve mektuplardaki kodlar. Hesap açmak, ceza ödemek ya da teslimatı yeniden planlamak için kod okutmanızı isteyen bir mesaj, sizi bağlantıların daha kolay incelendiği bilgisayardan telefona taşımaya çalışır.
• Hemen harekete geçme baskısı. Geri sayım sayaçları, ceza tehditleri ve "son fırsat" ifadeleri kontrolü atlamanız için oradadır.
• Ödeme ve giriş sayfaları. Doğrudan kart bilgisi ya da şifre isteyen bir forma giden kod en çok şüpheyi hak eder; emin değilseniz işletmenin kendi uygulamasını kullanın ya da adresini kendiniz yazın.

Gerçek adres nasıl okunur

Bir bağlantıda siteyi kimin işlettiğini gösteren kısım alan adıdır ve önemli olan, ilk tek eğik çizgiden hemen önceki son bölümüdür. https://otopark.sehir.example/odeme adresinde alan adı sehir.example'dır. https://sehir.example.guvenli-odeme.test/giris adresinde ise başı ne kadar resmî görünürse görünsün alan adı guvenli-odeme.test'tir.

• Birbirine benzeyen harfler. Bazı alan adları Latin harflerine benzeyen başka alfabelerden karakterler kullanır; örneğin Latin a yerine Kiril а. Bunlar uluslararası alan adı olarak saklanır ve gözle fark etmek zordur.
• Ad yerine çıplak bir IP adresi, örneğin http://203.0.113.7, gerçek bir işletme için olağan değildir.
• Uzun alt alan adı zincirleri küçük ekranda gerçek alan adını görüş alanının dışına iter.
• https yok. Şifrelenmemiş bir http bağlantısı dikkatli olmak için bir nedendir. Tersi geçerli değildir: https yalnızca bağlantının şifreli olduğunu gösterir, sitenin dürüst olduğunu değil.
• Kısaltılmış bağlantılar son hedefi tamamen gizler; nereye gittiklerini koddan göremezsiniz.

Okuttuğunuz bağlantıyı QR Studio'da kontrol edin

1. Kodu QR Studio'nun kamerasıyla okutun ya da bir ekran görüntüsünden, örneğin bir e-postadan okumak için Fotoğraf seçeneğine dokunun.
2. Sonuç kendi ekranında açılır ve bağlantılar asla otomatik açılmaz. Orada gösterilen adresin tamamını, alan adından başlayarak okuyun.
3. Bağlantıyı incele seçeneğine dokunun. QR Studio adresin yapısını sunucusunda kontrol eder ve ikinci kez bakılması gerekenleri listeler: şifrelenmemiş http bağlantısı, alan adında uluslararası karakterler, çok sayıda alt alan adı, alan adı yerine IP adresi ya da yerel veya özel ağ adresi.
4. Uyarı çıkmazsa uygulama yalnızca adres yapısında belirgin bir uyarı bulunmadığını söyler. Bu bir güvenlik kararı değildir; alan adının beklediğiniz kuruma ait olup olmadığını yine de kendinize sorun.
5. Bağlantıyı yalnızca alan adı tutuyorsa açın. QR Studio'daki Bağlantıyı aç yalnızca web (http ve https) adreslerini kabul eder ve alan adının önüne kullanıcı adı yerleştirilmiş bağlantıları reddeder; bu, sahte bir adresin tanıdık bir adla başlıyormuş gibi görünmesi için kullanılan bir hiledir.

Şüpheli bir bağlantıyı zaten açtıysanız

• Hiçbir şey girmeyin. Şifre, kart numarası ya da doğrulama kodu yazmadan sayfayı kapatın.
• Bilgi girdiyseniz o şifreyi servisin kendi uygulamasından ya da web sitesinden değiştirin; kart bilgisi girdiyseniz hemen bankanızla iletişime geçin.
• Değiştirilmiş bir kodu makineyi ya da mekânı işleten yere bildirin.
• Taramayı saklamak istemiyorsanız QR Studio kitaplığınızdan silin.

Bilmeniz gereken sınırlar

Hiçbir uygulama bir sayfanın güvenli olduğunu kesin olarak söyleyemez. QR Studio'nun bağlantı incelemesi adresin kendisine bakar; sayfayı ziyaret etmez, bu yüzden sayfanın ne gösterdiğini ya da kısaltılmış bir bağlantının sonunda nereye gittiğini göremez. Tanıdık ve doğru yazılmış bir alan adı hâlâ en güçlü işarettir.

Bağlantı incelemesi QR Studio servisi üzerinden çalışır; bu yüzden internet bağlantısı ve oturum açılmış bir hesap gerektirir, misafir hesap da yeterlidir.